Poznaj Swoje Liczby Logo

Kampania "Cholesterol. Poznaj Swoje Liczby" jest częścią ogólnoeuropejskiej inicjatywy Europejski Tydzień Badań Przesiewowych (EU Screening Week), której celem jest zwiększenie widoczności profilaktyki i przełożenie jej na konkretne działania. Odbywa się w ramach kampanii „Know Your Numbers” i wpisuje się w szersze działania profilaktyczne prowadzone w ramach planu „Safe Hearts”.

Cholesterol. Poznaj swoje liczby – materiały kampanii z kodem QR

Choroby sercowo-naczyniowe pozostają w Polsce i Europie główną przyczyną zgonów – w Polsce odpowiadają za około 160 tys. zgonów rocznie. Jednym z najważniejszych modyfikowalnych czynników ryzyka ich rozwoju są zaburzenia lipidowe.

Najnowsze wyniki programu „Moje Zdrowie” wskazują, że 50% Polaków nigdy nie zbadało swojego poziomu cholesterolu. Jednocześnie szacuje się, że podwyższony poziom cholesterolu może mieć nawet 60–70% dorosłych Polaków – czyli ponad 21 mln osób. Problem jest tym większy, że zaburzenia lipidowe przez długi czas mogą nie powodować żadnych wyraźnych objawów. Wiele osób może więc nie wiedzieć, że ich wyniki są nieprawidłowe i że warto podjąć działania zmniejszające ryzyko sercowo-naczyniowe.

Dlatego znajomość własnego poziomu cholesterolu – a przede wszystkim LDL-C – jest ważnym elementem profilaktyki chorób sercowo-naczyniowych. Regularne badania pozwalają lepiej ocenić ryzyko i, w razie potrzeby, odpowiednio wcześnie podjąć działania.

Kampania „Poznaj swoje liczby” wpisuje się w ideę Europejskiego Tygodnia Badań EU Screening Week, poświęconego profilaktyce i wczesnemu wykrywaniu chorób, a także w realizowaną w Unii Europejskiej kampanię świadomościową „Know Your Numbers”.

Cholesterol. Poznaj swoje liczby.

Czy znasz
swoje liczby?

Wysoki cholesterol może przez lata nie dawać żadnych objawów, ale stopniowo powodować spustoszenie w organizmie. Sprawdź swoje wyniki i dowiedz się, co oznaczają dla Twojego zdrowia.

Cholesterol

Cholesterol całkowity jest elementem lipidogramu określającym całkowite stężenie wszystkich frakcji cholesterolu we krwi. Obecnie jest elementem pomocniczym w diagnozie w której kluczowym jest analiza frakcji cholesterolu nieHDL, LDL-C i trójglicerydów. Dąż do utrzymania stężenia cholesterolu całkowitego poniżej 190 mg/dl (< 4,9 mmol/l). Zbyt wysoki poziom cholesterol LDL może prowadzić do odkładania się blaszek miażdżycowych w tętnicach i zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych oraz zawału i udaru mózgu.

Dowiedz się więcej

Baza wiedzy

Sprawdzone informacje o zdrowiu Chcesz świadomie zadbać o swoje zdrowie – sprawdź bazę wiedzy nt. cholesterolu, ciśnienia, glukozy oraz BMI.

Dowiedz się więcej

Dlaczego to ważne

Poznanie wyników, wczesna diagnostyka, zmiana stylu życia i odpowiednie leczenie (jeśli jest konieczne) wydłużają Twoje życie

1 przyczyna zgonów w Polsce i w Europie
to choroby sercowo-naczyniowe

ok. 80% chorób sercowo-naczyniowych można zapobiec dzięki profilaktyce

Nawet 60-70% Polaków ma hipercholesterolemię (za wysoki cholesterol)

50% Polaków nigdy nie zbadało swojego cholesterolu

Nieleczona hipercholesterolemia zwiększa ryzyko rozwoju miażdżycy i choroby wieńcowej oraz incydentów sercowo-naczyniowych, takich zawał serca czy udar mózgu

Na ryzyko sercowo-naczyniowe wpływają oprócz wysokiego cholesterol także: nadciśnienie, cukrzyca, nadwaga/otyłość, palenie tytoniu czy historia chorób w rodzinie

CHOLESTEROL – POZNAJ SWOJE LICZBY

Cztery liczby, które warto znać

Lipidogram to więcej niż „cholesterol”. Kliknij kafelek i sprawdź, co oznaczają poszczególne parametry.

LDL — cholesterol LDL-C

Co to oznacza?
LDL-C transportuje cholesterol z wątroby do komórek organizmu. Gdy jego stężenie we krwi jest zbyt wysokie, cholesterol może odkładać się w ścianach tętnic i uczestniczyć w powstawaniu blaszek miażdżycowych.
Dlaczego ma znaczenie?
Podwyższone stężenie LDL-C jest jednym z najważniejszych modyfikowalnych czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Im dłużej organizm jest narażony na wysokie stężenie LDL-C, tym większe znaczenie ma jego wpływ na rozwój miażdżycy.
Od czego zależy interpretacja?
Nie istnieje jedna wartość LDL-C odpowiednia dla każdego. Docelowe stężenie zależy od całkowitego ryzyka sercowo-naczyniowego. Inne cele dotyczą osoby z małym ryzykiem, a inne pacjenta po zawale, udarze lub z rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową.
Kiedy porozmawiać z lekarzem?
Gdy LDL-C jest podwyższony, warto omówić wynik z lekarzem, szczególnie jeśli występują również inne czynniki ryzyka, takie jak nadciśnienie, cukrzyca, palenie tytoniu, otyłość lub choroby sercowo-naczyniowe w rodzinie.

nie-HDL — cholesterol nie-HDL-C

Co to oznacza?
Cholesterol nie-HDL (nie-HDL-C) obejmuje cholesterol zawarty we wszystkich lipoproteinach, które mogą uczestniczyć w rozwoju miażdżycy. Oprócz LDL uwzględnia więc także cholesterol transportowany przez inne aterogenne cząsteczki. Jego wartość można łatwo obliczyć, odejmując stężenie HDL-C od cholesterolu całkowitego
Dlaczego ma znaczenie?
Nie-HDL-C pozwala ocenić łączne stężenie cholesterolu transportowanego przez lipoproteiny sprzyjające rozwojowi miażdżycy. Jest szczególnie przydatnym parametrem u osób z podwyższonym stężeniem triglicerydów, cukrzycą, otyłością lub innymi zaburzeniami metabolicznymi. Podobnie jak w przypadku LDL-C, jego podwyższone stężenie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem sercowo-naczyniowym.
Od czego zależy interpretacja?
Nie ma jednej wartości nie-HDL-C odpowiedniej dla każdego. Docelowe stężenie zależy od całkowitego ryzyka sercowo-naczyniowego – im większe ryzyko, tym niższa powinna być wartość nie-HDL-C. Wynik warto interpretować razem z pozostałymi elementami lipidogramu oraz innymi czynnikami ryzyka.
Kiedy porozmawiać z lekarzem?
Gdy nie-HDL-C jest podwyższony, warto omówić wynik z lekarzem, szczególnie jeśli podwyższone są również LDL-C lub triglicerydy albo występują inne czynniki ryzyka, takie jak nadciśnienie, cukrzyca, palenie tytoniu, otyłość lub choroby sercowo-naczyniowe.

TG — triglicerydy (trójglicerydy)

Co to oznacza?
Trójglicerydy to najczęstsza forma tłuszczu występująca w organizmie. Pochodzą bezpośrednio z pożywienia oraz są produkowane w wątrobie. Stanowią magazyn niewykorzystanej natychmiastowo energii dostarczanej z posiłkiem.
Dlaczego ma znaczenie?
Stale podwyższony poziom trójglicerydów mocno przyczynia się do twardnienia i pogrubienia ścian tętnic (rozwoju miażdżycy). Ekstremalnie wysokie wartości stanowią ponadto bezpośrednie zagrożenie wystąpieniem groźnego ostrego zapalenia trzustki.
Od czego zależy interpretacja?
Ich poziom jest niezwykle wrażliwy na obecny styl życia: dietę obfitującą w cukry proste, nadmiar fruktozy, regularne spożywanie alkoholu, otyłość brzuszną oraz kontrolę ewentualnej cukrzycy lub insulinooporności.
Kiedy porozmawiać z lekarzem?
Gdy wynik przekracza optymalne wartości (zwykle > 150 mg/dl) lub jeśli łączy się z niskim cholesterolem HDL i otyłością brzuszną – może to wskazywać na tzw. zespół metaboliczny. Konieczna jest interwencja dietetyczna.

Lp(a) — lipoproteina(a)

Co to oznacza?
Lipoproteina(a) to specyficzna cząstka we krwi, w swojej budowie bardzo podobna do szkodliwego cholesterolu LDL, ale posiadająca dodatkowe białko o silnych właściwościach prozapalnych oraz prozakrzepowych.
Dlaczego ma znaczenie?
Stanowi bardzo istotny, niezależny czynnik ryzyka chorób układu krążenia. Jej podwyższony poziom znacznie przyspiesza odkładanie się blaszki miażdżycowej i potęguje ryzyko wystąpienia zawału serca lub udaru mózgu.
Od czego zależy interpretacja?
Stężenie tej cząstki jest w niemal 90% uwarunkowane genetycznie i pozostaje na stosunkowo stałym poziomie przez całe dorosłe życie pacjenta. Standardowa dieta i styl życia mają na nią znikomy wpływ.
Kiedy porozmawiać z lekarzem?
Zaleca się, aby zbadać jej stężenie przynajmniej raz w życiu każdego dorosłego człowieka. Koniecznie należy omówić wynik z lekarzem w przypadku występowania przedwczesnych zawałów w bliskiej rodzinie.
Dlaczego LDL ma znaczenie?

Jak powstaje miażdżyca?

Podwyższone stężenie LDL-C sprzyja odkładaniu cholesterolu w ścianach tętnic i rozwojowi miażdżycy. Jej konsekwencjami mogą być m.in. zawał serca i udar mózgu.

Zdrowa tętnica
100%

Zdrowa tętnica

prawidłowy przepływ

Rozwój miażdżycy
50%

Rozwój miażdżycy

odkładanie cholesterolu

Zwężona tętnica
20%

Zwężona tętnica

ograniczony przepływ

Powikłania wysokiego cholesterolu rozwijają się latami — często bez żadnych objawów ostrzegawczych.

Od wyniku do działania

Cztery kroki do lepszej kontroli cholesterolu

Zbadaj się

Wykonaj lipidogram

Poznaj wyniki

Sprawdź LDL-C, nie-HDL-C, TG i Lp(a)

Oceń ryzyko

Sprawdź ryzyko sercowo-naczyniowe

Działaj

Porozmawiaj z lekarzem

Nie czekaj na objawy. Wysoki cholesterol możesz mieć także wtedy, gdy czujesz się dobrze.

Masz wynik. Co dalej?

Twój wynik ≠ Twoje ryzyko

Sprawdź, co wyniki Twojego lipidogramu i innych badań oznaczają dla ryzyka sercowo-naczyniowego. Normy cholesterolu LDL są różne w zależności od grupy ryzyka, w której się znajdujesz.

Cholesterol
Ciśnienie
Wiek
MASA CIAŁA/WZROST
Inne choroby
Ryzyko sercowo-naczyniowe

Kalkulator ryzyka sercowo-naczyniowego

Otwórz w nowej karcie

Narzędzie ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej ani indywidualnej oceny medycznej.

Cholesterol pod kontrolą

Jak obniżyć cholesterol?

Dowiedz się więcej

Dieta

Aktywność fizyczna

Prawidłowa masa ciała

Regularna kontrola i badania

Stosowanie się do zaleceń lekarza: leczenie i adherencja

Eksperci kampanii

Prof. Maciej Banach

Prof. Maciej Banach

Prezes Polskiego Towarzystwa Lipidologicznego
Przewodniczący International Lipid Expert Panel (ILEP)

Marek Kustosz

Marek Kustosz

Prezes Fundacji TO SIĘ LECZY

Prof. Piotr Jankowski

Prof. Piotr Jankowski

Kierownik Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Gerontokardiologii CMKP
Dziekan Szkoły Zdrowia Publicznego CMKP

Prof. Jacek Jóźwiak

Prof. Jacek Jóźwiak

Dziekan Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Opolskiego
Kierownik Zakładu Medycyny Rodzinnej i Zdrowia Publicznego w Instytucie Nauk Medycznych

Organizatorzy i partnerzy kampanii

Organizatorzy

Patroni

Medicalpress

Partner strategiczny

Partner wspierający